LỊCH BÚ CỦA EM BÉ MỚI SINH

Có một “huyền thoại” lưu truyền từ lâu rằng, em bé nên được cho bú đều đặn mỗi 2 giờ- 3 giờ- 4 giờ… tùy theo lứa tuổi của bé là bao nhiêu. Bé càng nhỏ thì các cử bú càng gần nhau. Nhưng câu thần chú chúng ta nên nhớ là NÊN CHO BÉ BÚ KHI BÉ CÓ BIỂU HIỆN ĐÓI. Trẻ sơ sinh cần được cho bú ít nhất 8- 12 lần trong vòng 24 giờ, nhưng chính xác vào thời gian nào là do EM BÉ QUYẾT ĐỊNH. Bài này bác sĩ sẽ giải thích lý do vì sao lại như vậy.

⌛Đầu tiên, chúng ta cần hiểu về kích thước dạ dày của em bé. Khi bé vừa chào đời, dạ dày chỉ nhỏ bằng trái cherry, dung tích chừng 5-7 ml. Tạo hóa rất hay phải không ạ, tạo hóa chẳng những ban cho cơ thể người mẹ sữa non là loại sữa quý giá đầu tiên mà bé cần được cho bú sau khi ra đời. Hơn thế nữa, tạo hóa ban cho số lượng sữa non vô cùng phù hợp với thể tích nhỏ bé của chiếc dạ dày. Từng giọt ( vài mi-li-lit ) sữa non đặc quánh với đầy đủ dinh dưỡng, kháng thể và các yếu tố tăng trưởng sẽ lấp đầy chiếc dạ dày bé nhỏ của bé sơ sinh, vừa vặn, không dư và không thiếu. Tuy nhiên, vì dạ dày nhỏ, nên em bé sẽ cần được bú thường xuyên để không bị đói. Do đó, điều quan trọng nhất là người chăm sóc bé cần nhận biết khi nào bé có biểu hiện đói để đáp ứng nhu cầu của bé kịp lúc.  Mỗi ngày, dạ dày bé to dần ra, cuối tuần 1 to bằng quả mơ, chứa được 45-60 ml sữa cho một cử bú.

😴Thứ hai, chúng ta cần hiểu về giấc ngủ của bé sơ sinh. Đã có nhiều nghiên cứu về giấc ngủ của em bé mới sinh. Chúng ta có nhiều bằng chứng để khẳng định rằng các em bé khác nhau có chu kỳ ngủ không giống nhau. Mỗi bé sẽ có sự khác biệt về thời gian thức giấc và sự tỉnh táo, về thời gian ngủ nông hay ngủ sâu kéo dài trong bao lâu…, nhưng các bé đều giống nhau ở một đặc điểm là các trạng thái thức-ngủ này thay đổi khá thường xuyên. Từ lúc mới sinh đến khi bé được 4 tháng tuổi, có khá nhiều bé có chu kỳ ngủ ngắn, nghĩa là các bé ít có giấc ngủ kéo dài hơn 2 giờ. Do đó, khi bé thức giấc và có dấu hiệu muốn bú thì mẹ đừng chần chừ mà hãy đáp ứng ngay nhu cầu của bé.

Tuy nhiên, nếu mẹ nhận thấy em bé có vẻ ngủ nhiều, ít khi thức để bú, thì việc mẹ cần làm là tăng cường thời gian tiếp xúc da kề da giữa mẹ và bé, đặc biệt ở một em bé sinh non muộn ( được tính từ tuần thứ 34 đến trước 37 tuần tuổi thai ). Đừng quấn bé quá kỹ, hãy mở khăn quấn, hãy nhẹ nhàng thay tã cho bé, và đặt bé nằm trên người mẹ sao cho mặt bé tiếp xúc trực tiếp lên ngực mẹ. Mẹ quan sát kỹ bé để đảm bảo rằng bé đang thoải mái và thở dễ dàng, những em bé này sẽ thể hiện dấu hiệu đòi bú thường xuyên hơn. Việc da kề da giữa mẹ và bé là một cách tốt để “đánh thức” một em bé buồn ngủ.

💦Nói thêm một chút về CÁC DẤU HIỆU CỦA MỘT EM BÉ SƠ SINH ĐANG ĐÓI VÀ CẦN ĐƯỢC CHO ĂN: Khi mẹ thấy bé bắt đầu nhúc nhích, có biểu hiện quay đầu từ hướng bên này sang hướng bên kia để tìm vú mẹ, hoặc bé há miệng to, thì đây là thời điểm tốt để cho bé bú. Nếu mẹ không nhận ra, con sẽ phát thêm tín hiệu khác như bé đưa cả bàn tay vào miệng, hoặc bé cựa quậy nhiều hơn. Nếu mẹ vẫn chưa nhận ra, con sẽ khóc to, đỏ bừng mặt, vặn vẹo dữ dội, thì đây là dấu hiệu muộn rồi đấy nhé. Mẹ hãy vỗ về con trước khi đưa ti cho con. Và lần sau, mẹ nhớ để ý các dấu hiệu sớm để đáp ứng kịp thời cho bé.

⏰Khi bạn đặt ra giờ bú cụ thể! Nếu bạn có một bé ngủ nhiều, chưa tỉnh táo để bú. Hãy tưởng tượng, khi bạn đang rất buồn ngủ nhưng có người đánh thức bạn dậy chỉ để mời bạn ăn, liệu tâm trạng của bạn như thế nào? Bực bội, không muốn ăn, chỉ muốn gây sự với người đó? Em bé cũng sẽ có những biểu hiện như vậy. Vì vậy, chúng ta hãy tạo cơ hội cho bé tự tỉnh táo thì bé sẽ bú một cách vui vẻ và hợp tác hơn. Ngược lại, bé ngủ chưa đến hai giờ đã dậy ( theo nhịp sinh học của bé cũng như theo tiếng gọi của dạ dày )  mà mẹ lại chưa cho ăn, em bé sẽ nhanh chóng bước vào giai đoạn khóc la dữ dội ( dấu hiệu muộn khi không được đáp ứng nhu cầu ). Bé khóc nhiều sẽ làm tăng hormon cortisol- một loại nội tiết tố gây căng thẳng, sẽ gây tổn thương lâu dài cho bộ não của bé cùng với một loạt vấn đề khác.

🍼Và xin ba mẹ lưu ý những dụng cụ làm cho bé “dễ-chịu-nhân-tạo”, như ti giả. Hình ảnh một em bé đang rất thoải mái khi đang ngậm ti giả trong miệng, sẽ làm chúng ta dễ bỏ sót những dấu hiệu bé đòi bú. Một hình ảnh khác là người ông hay bà ôm cháu trong lòng, quan sát em bé cựa quậy nhẹ nhàng, há to miệng hay mỉm cười, nhưng khi đó ông bà sẽ vỗ về cháu để cháu quay trở lại giấc ngủ. Và chắc chắn là chúng ta sẽ bỏ qua các cử bú này trong khi bé có nhu cầu. Vì vậy, nếu em bé nhúc nhích không đáng kể, mẹ thức giấc và chờ đợi trong một khoảng thời gian ngắn để xem các biểu hiện tiếp theo của bé, nhớ hãy dẹp hết những dụng cụ nhân tạo làm bé dễ-chịu- giả- vờ, và tìm kiếm dấu hiệu bé đòi bú thật sự.

💛Về lợi ích khi bé được cho bú theo nhu cầu chứ không theo giờ, đó là đường huyết của bé được ổn định hơn, ít nguy cơ vàng da do thiếu hut nhu cầu. Đồng thời, việc mẹ cho bé ngậm ti thường xuyên ( hoặc vắt sữa bằng tay hoặc hút sữa khi mẹ không ở gần bé )- như là một tín hiệu báo cho cơ thể mẹ rằng: em bé đang ở đây và em bé cần thêm sữa, nên cơ thể mẹ hãy chuẩn bị sẵn sàng để có đủ sữa cho bé bú. Do đó, nếu mẹ cho bé bú càng thường xuyên thì lượng sữa mẹ thu được vào ngày thứ 3 sau sinh sẽ nhiều hơn đáng kể và mẹ sẽ càng yên tâm và tự tin để cho bé bú mẹ hoàn toàn vào những ngày tiếp theo.

💕 Chúng ta có nhiều cách để biết bé bú đủ hay không ( bài viết sau bác sĩ sẽ nói về vấn đề này ). Trước mắt chúng ta nên nhớ chúng ta không thể đánh giá được rằng em bé bú trong 10 phút sẽ nhận được ít sữa hơn em bé bú trong 30 phút. Trong khi bú, nếu em bé của mẹ bú liên tục vài cái, sau đó mới nuốt, thì đó là dấu hiệu của việc bé bú hiệu quả: mẹ có sữa và bé nuốt sữa. Ba mẹ hãy yên tâm khi thấy biểu hiện này.

👍Tóm lại, qua bài này các bà mẹ cần nhớ: nhìn vào em bé, chứ đừng nhìn vào chiếc đồng hồ để canh giờ để cho bé bú, vì những tính chất sinh lý đặc biệt của bé sơ sinh, cũng như vì vô vàn lợi ích khác mà mẹ và bé sẽ cùng nhận được khi áp dụng lịch thực hành này. Bác Vân chúc các bà mẹ sẽ mau chóng thích nghi với một giai đoạn mới và vô cùng thú vị trên hành trình làm mẹ của mình nhé👍.